XII edycja Ogólnopolskiego Konkursu im. Andrzeja Żurowskiego na recenzje
teatralne dla młodych krytyczek i krytyków teatralnych rozpoczęła się w
styczniu 2025 roku. Na konkurs wpłynęło trzydzieści dziewięć prac nadesłanych
przez trzynaście osób. Wszystkie teksty spełniały kryteria wymagane w
regulaminie konkursu.

Kapituła konkursu im. Andrzeja Żurowskiego w składzie: prof. Bożena
Frankowska – teatrolożka, eseistka, historyczka teatru, Sławomira Łozińska –
aktorka, Remigiusz Grzela – pisarz, kierownik literacki Teatru Żydowskiego w
Warszawie i dr Tomasz Miłkowski – teatrolog i krytyk teatralny,
przewodniczący kapituły oceniała prace na posiedzeniach w dniu 9.06.2025
roku w Warszawie.

Przysłane na konkurs recenzje analizowały spektakle prezentowane na deskach
różnych teatrów w Polsce. Każda z nadesłanych prac była oceniana
indywidualnie przez poszczególnych członków kapituły. Punktowano prace w
skali od 0 do 3 punktów. Maksymalnie jeden autor mógł otrzymać 36 punktów.
Do II etapu konkursu (półfinału) kapitula zakwalifikowała teksty następujących
recenzentek i recenzentów: Kamila Bujnego (28 punktów), Agaty Drozd (29
punktów), Jana Karowa (32 punkty), Joanny Królikowskiej (31 punktów),
Mateusza Leona Rychlaka (28,5 punktu), Agaty Skrzypek (33 punkty) i
Wiktorii Wojas (29 punktów).

Do ścisłego finału po kolejnej analizie tekstów Kapituła zgodnie z regulaminem
wytypowano piętnaście tekstów pięciorga autorów: Agaty Drozd, Jana
Karowa, Joanny Królikowskiej, Mateusza Leona Rychlaka i Agaty
Skrzypek.

Laureatką Nagrody Prezydenta Miasta Gdyni XII edycji Konkursu im.
Andrzeja Żurowskiego na recenzje teatralne dla młodych krytyczek i krytyków
Gdynia 2025 została Agata Skrzypek za udaną próbę ukazania współczesnych
dokonań dramaturgicznych i scenicznych realizacji, za dostrzeganie bogactwa
źródeł kulturowych, jak w przypadku recenzji ze spektaklu Antygona w
Molenbeek. Agata Skrzypek posiadła zdolność przenikliwej interpretacji
metafory teatralnej, czego dowodem jest błyskotliwa analiza spektaklu TR
Warszawa „Laguna”. Jej recenzje cechuje dbałość o kształt językowy
wypowiedzi i jasność rozumowania, a także konsekwencja w merytorycznym
analizowaniu spektakli.

Laureatem Nagrody Marszałka Województwa Pomorskiego XII edycji
Konkursu im. Andrzeja Żurowskiego na recenzje teatralne dla młodych
krytyczek i krytyków Gdynia 2025 został Jan Karow, który zaprezentował w
konkursie udokumentowane analizy przedstawień, które są zarazem jasno
formułowaną opinią o kondycji współczesnego teatru. Laureat nie poprzestał na
ocenie spektakli, ale usytuował je na tle tendencji estetycznych i przemian
charakterystycznych dla połowy trzeciej dekady XXI wieku. Zwraca uwagę
szczególnie wnikliwa interpretacja klasyki, rozumianej przez recenzenta jako
rdzeń tradycji kulturalnej. Merytorycznie recenzje Jana Karowa są dojrzałe,
wartościowe i oryginalne.

Przewodniczący kapitały dr Tomasz Miłkowski zaproponował, by Joannie
Królikowskiej Sekcja polska AICT Międzynarodowego Klubu Krytyki
Teatralnej przyznała nagrodę specjalną, pozaregulaminową, ponieważ różnica w
punktacji między tekstami laureatów, a recenzjami pani Joanny Królikowskiej
była bardzo niewielka.

Równocześnie Kapituła XII edycji konkursu im. Andrzeja Żurowskiego
podkreśliła, że poziom tegorocznej edycji był wysoki i bardzo wyrównany.
Choć było mniej nadesłanych prac na konkurs niż w poprzednim roku, to
recenzje były profesjonalne. Młodzi krytycy teatralni świetnie rozumieli
założenia konkursu i w swoich recenzjach przedstawione ciekawe tendencje
obecne w polskich teatrach. Nadesłane na konkurs recenzje ciekawie
obrazowały konteksty kulturowe i specyfikę opisywanych spektakli teatralnych.
Kapitula zwróciła również uwagę, że modyfikuje się język recenzji teatralnych,
częściej pojawiają się elementy analityczno-naukowe. Natomiast w wielu
zgłoszonych do konkursu recenzjach dominowała zdecydowanie większa
umiejętność opisu sztuki aktorskiej, co wpływa dodatnio na jakość
merytoryczną recenzji i ciekawie zróżnicowało pole obserwacji krytycznej.
Młodzi recenzenci wykazali się widzą teatrologiczną.
Zgodnie z tradycją i regulaminem finaliści konkursu otrzymali dyplomy i
nagrody książkowe, a laureaci również nagrody pieniężne – każda w wysokości
5 tys. złotych.

Laureatom XII edycji konkursu członkowie Kapituły składają serdeczne
życzenia dalszego powodzenia w działaniach recenzenckich. Finalistów i
uczestników konkursu Kapituła zachęca gorąco do udziału w kolejnej XIII
edycji.

Protokół sporządziła Alina Kietrys, sekretarz konkursu