Termin: 9.04, godz. 9.00. 11.30
Miejsce: Teatr Gdynia Główna
Spektakl w formule Teatru Forum
Reżyseria: Małgorzata Polakowska
Prowadzący: Jacek Panek
Występują: Kornelia Tupta, Piotr Ujejski
Światło i dźwięk: Mateusz Krause
„Jesteśmy w D…” to zdanie, które coraz częściej opisuje nie tylko indywidualne emocje, lecz także stan wspólnoty. Jest także świadomą grą z odbiorcą. Może budzić pierwsze, automatyczne skojarzenia. Ten mechanizm nie jest przypadkowy, pokazuje, jak łatwo w świecie polaryzacji reagujemy impulsywnie. Często dopowiadamy znaczenia, zanim je sprawdzimy. Zakładamy intencje, zanim zapytamy. Oceniamy, zanim wysłuchamy.
Właśnie w tym miejscu pojawia się sens tytułu. W naszym spektaklu „D” oznacza dialog. To moment zatrzymania, chwila, w której możemy zdecydować, czy pójdziemy w stronę uproszczenia i podziału, czy w stronę rozmowy.
Ten moment zatrzymania i wyboru chcemy wspólnie z młodzieżą zobaczyć, nazwać i przepracować.
Warsztat ma formę performatywną i składa się z dwóch wyraźnych części:
Pierwsza część ma charakter sceniczny i jest sterowana przez aktorów. To oni inicjują debatę i kierują jej dynamiką. Wchodzą w role tzw. „aktorów dezinformacji”, celowo wprowadzają uproszczenia, emocjonalne komunikaty, półprawdy i strategie manipulacyjne, które podkręcają napięcie i wzmacniają podział. Ich zadaniem jest stworzenie immersyjnej sytuacji, w której uczestnicy realnie doświadczą mechanizmu polaryzacji. Młodzież zostaje wciągnięta w proces i może obserwować, jak szybko rozmowa zmienia się w rywalizację, a różnica zdań w konflikt.
Druga część ma charakter warsztatowy i prowadzona jest przez moderatora. Następuje zatrzymanie i wspólna analiza tego, co wydarzyło się przed chwilą. Rozkładamy na czynniki pierwsze użyte strategie, emocje oraz język. Następnie uczestnicy ćwiczą narzędzia dialogu: uważne słuchanie, parafrazę, oddzielanie faktów od opinii, rozpoznawanie manipulacji i dezinformacji. Celem tej części jest pokazanie alternatywy dla polaryzacji oraz rozwijanie umiejętności prowadzenia rozmowy mimo różnic
Kontekst społeczny sprawia, że ta umiejętność staje się szczególnie ważna. Badania pokazują rosnącą przepaść światopoglądową między młodymi kobietami a młodymi mężczyznami, zjawisko określane jako ideology gap. W Polsce różnice te są wyraźne. W takiej rzeczywistości pytanie nie brzmi: „kto ma rację?”, lecz „jak rozmawiać, kiedy się nie zgadzamy?”.
Warsztat bezpośrednio wpisuje się w założenia przedmiotu edukacja obywatelska. Przedmiot ten łączy część teoretyczną z praktycznym działaniem uczniów. W jego ramach młodzież realizuje działania obywatelskie, wybierając 4 spośród 18 propozycji zawartych w katalogu oraz przygotowuje własny projekt społeczny.
Proponowany warsztat może stanowić jedno z takich działań praktycznych. Uczniowie nie tylko poznają mechanizmy debaty i dialogu w teorii, ale doświadczają ich w działaniu. Ćwiczą rozmowę mimo różnic światopoglądowych, uczą się rozpoznawania manipulacji i dezinformacji oraz rozwijają kompetencje niezbędne do realizacji własnych inicjatyw obywatelskich.
Więcej o twórcach:
Małgorzata Polakowska – Aktorka związana z Teatrem Gdynia Główna, absolwentka Południowobałtyckiej Akademii Teatru Niezależnego (2014) oraz Akademii Teatru Alternatywnego przy Instytucie im. Jerzego Grotowskiego (2016). Od ponad dekady buduje autorską drogę artystyczną w nurcie teatru zaangażowanego. Występuje zarówno w repertuarze opartym na klasyce i literaturze (rola Maszy w „Masce” wg Lema, wyróżniona Nagrodą Prezydenta Gdyni 2021), jak i w projektach dokumentalnych i interwencyjnych (Teatr na Faktach). Jako aktorka i współtwórczyni Teatru Forum zrealizowała kilkanaście spektakli poruszających kwestie wykluczenia, przemocy i tożsamości. Dwukrotna laureatka Galiona Gdyńskiego w kategorii „Animacja Kultury”, stypendystka MKiDN oraz Marszałka Woj. Pomorskiego.
Jacek Panek – Aktor, pedagog, pedagog teatru, trener TUS i animator społeczny. Ukończył Południowobałtycką Akademię Teatru Niezależnego BAIT oraz Akademię Teatru Alternatywnego przy Instytucie im. Jerzego Grotowskiego we Wrocławiu. Absolwent Pedagogiki oraz Wiedzy o Teatrze na Uniwersytecie Gdańskim. Ukończył kurs Terapii Skoncentrowanej na Rozwiązaniach I stopnia w Centrum Terapii Skoncentrowanej na Rozwiązaniach (CTSR), Trener Treningu Umiejętności Społecznych (TUS) I i II stopnia, Członek- założyciel Stowarzyszenia Artystyczno – Społecznego „Feeria”. W Teatrze Gdynia Główna pracuje jako aktor oraz wykonawca i współtwórca projektów edukacyjnych. Laureat nagrody Prezydenta Gdyni z okazji Międzynarodowego Dnia Teatru w 2021 roku za „Umiejętność łączenia talentu aktorskiego i improwizatorskiego z wrażliwością społeczną, empatią oraz doświadczeniem terapeutycznym przy realizacji roli dżokera w Teatrze Gdynia Głowna.” Przez ostatnie lata pracował w Gdańskiej Szkole Artystycznej, Zakładzie Kulturalnym, Gdańskim Domu Integracyjno- Rodzinnym, Zespole Placówek Specjalistycznych w Gdyni, Liceum Collegium Gedanense, Fundacji Fascynacje oraz w Młodzieżowym Domu Kultury w Sopocie.
Kornelia Tupta – Aktorka teatralna, aktualnie studentka dziennikarstwa i komunikacji społecznej na Uniwersytecie Gdańskim. W latach 2022-2025 członkini Teatru Komedii Valldal. Od 2024 roku należy do grupy teatralnej blACKout. Brała udział w wielu projektach teatralnych (m.in. w Instytucie Kultury Miejskiej w Gdańsku), indywidualnych i grupowych warsztatach aktorskich oraz amatorskich projektach filmowych. Nadal rozwija swoje umiejętności grając w teatrze oraz próbując swoich sił za kamerą jako aktorka (np. w studenckich filmach krótkometrażowych, filmikach edukacyjnych MEN) lub statystka. Poza teatrem rozwija swoje zainteresowanie dziennikarstwem. Odbywała praktyki w Radiu Gdańsk oraz Radiu Zet.
Piotr Ujejski – ma 20 lat, obecnie jest studentem Wiedzy o Filmie i Kulturze Audiowizualnej, pracuje w Teatrze Gdynia Główna. Pochodzi z Koszalina, tam też miał okazję rozwijać swoje pasje i zainteresowania. W liceum prowadził wiele uroczystości i wydarzeń, współuczestniczył w kole aktorskim i chórze szkolnym. W 2022 roku należał do jury młodzieżowego festiwalu Młodzi i Film. Doświadczenie aktorskie zdobywał od najmłodszych lat, biorąc udział w różnych eventach, konkursach, grałe również na scenie Bałtyckiego Teatru Dramatycznego w Koszalinie oraz w Teatrze Propozycji „Dialog”. Jest fanem kina, historii, gry na gitarze oraz modelarstwa, gdzie daje przestrzeń swojej bujnej wyobraźni.
Materiał nadesłany, fot. Marzena Chojnowska
